Tối 22/5, xã Con Cuông, tỉnh Nghệ An long trọng tổ chức Lễ công bố Quyết định và trao Bằng công nhận Bảo vật Quốc gia đối với bia Ma Nhai – di sản lịch sử đặc biệt có niên đại từ thời Trần, gắn với hành trình bảo vệ biên cương Đại Việt cách đây gần 7 thế kỷ.
Tham dự buổi lễ có đồng chí Trần Đình Thành – Phó Cục trưởng Cục Di sản văn hóa (Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch).
Về phía tỉnh Nghệ An có các đồng chí: Võ Thị Minh Sinh – Phó Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch Ủy ban MTTQ Việt Nam tỉnh; Nguyễn Đình Hùng – Ủy viên Ban Thường vụ Tỉnh ủy, Phó Chủ tịch Thường trực Ủy ban MTTQ Việt Nam tỉnh; Thái Văn Thành – Ủy viên BCH Đảng bộ tỉnh, Phó Chủ tịch UBND tỉnh, đại diện lãnh đạo các sở, ban, ngành, cùng đông đảo nhân dân địa phương và du khách.
Bia Ma Nhai là văn bia được khắc trực tiếp trên vách đá tự nhiên tại khu vực núi Thành Nam, bên dòng sông Lam thuộc xã Con Cuông. Tấm bia được hình thành vào năm 1335 dưới triều Vua Trần Minh Tông, khi nhà vua thân chinh dẫn quân lên vùng biên viễn phía Tây Nghệ An để tuần tra, ổn định tình hình vùng biên cương.
Theo các nhà nghiên cứu lịch sử, bia gồm nhiều dòng chữ Hán được khắc sâu vào vách đá, ghi lại sự kiện Vua Trần Minh Tông ngự giá đến vùng đất này và ca ngợi cảnh sắc hiểm yếu, vị trí chiến lược của miền Tây xứ Nghệ.
Không chỉ mang giá trị về thư pháp, văn học và sử học, bia Ma Nhai còn là minh chứng sinh động về chủ quyền lãnh thổ, tinh thần bảo vệ non sông của cha ông từ hàng trăm năm trước.
.jpg)
Trải qua gần 700 năm cùng mưa nắng, những dòng chữ trên vách đá vẫn còn hiện rõ, trở thành di sản quý hiếm mang giá trị đặc biệt về lịch sử, văn hóa và quốc phòng.
Phát biểu tại buổi lễ, đồng chí Nguyễn Hoài An – Ủy viên Ban Chấp hành Đảng bộ tỉnh, Bí thư Đảng ủy xã Con Cuông khẳng định, việc bia Ma Nhai được công nhận là Bảo vật Quốc gia không chỉ là niềm tự hào của người dân miền Tây Nghệ An mà còn là dấu mốc quan trọng trong công tác bảo tồn, phát huy giá trị di sản văn hóa dân tộc.
Trong diễn văn ôn lại lịch sử vùng đất Con Cuông, lãnh đạo địa phương nhấn mạnh đây là vùng đất giữ vị trí chiến lược từ xa xưa, nơi hội tụ nhiều dân tộc anh em sinh sống, đồng thời là “phên dậu” phía Tây của quốc gia Đại Việt qua nhiều thời kỳ lịch sử.
Bia Ma Nhai không đơn thuần là văn tự khắc trên đá mà là “lời non sông vọng về từ lịch sử”, là biểu tượng của ý chí độc lập, tự cường và khát vọng bảo vệ biên cương dân tộc.
Phát biểu tại buổi lễ, đồng chí Thái Văn Thành – Ủy viên BCH Đảng bộ tỉnh, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Nghệ An nhấn mạnh, việc bia Ma Nhai được công nhận là Bảo vật Quốc gia là sự ghi nhận xứng đáng đối với một di sản đặc biệt quý giá của Nghệ An và cả nước. Đây không chỉ là niềm tự hào mà còn đặt ra trách nhiệm lớn trong việc bảo tồn nguyên trạng, phát huy giá trị di sản gắn với giáo dục truyền thống lịch sử và phát triển du lịch văn hóa.
Lãnh đạo tỉnh cũng đề nghị các ngành chức năng, chính quyền địa phương tiếp tục quan tâm công tác bảo vệ di tích, xây dựng quy hoạch tổng thể khu vực bia Ma Nhai, đầu tư hạ tầng phục vụ nghiên cứu, tham quan; đồng thời, đẩy mạnh quảng bá để di sản trở thành điểm đến hấp dẫn trong hành trình khám phá miền Tây Nghệ An.
.jpg)
Tại buổi lễ, đại diện Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đã trao Bằng công nhận Bảo vật Quốc gia cho chính quyền và nhân dân xã Con Cuông trong sự chứng kiến của đông đảo đại biểu và người dân địa phương.
Trong khuôn khổ chương trình còn diễn ra nhiều tiết mục nghệ thuật mang đậm bản sắc văn hóa dân tộc Thái, Đan Lai, tái hiện không gian văn hóa miền Tây xứ Nghệ, thu hút đông đảo người dân và du khách theo dõi.
.jpg)
Được biết, bia Ma Nhai đã được Thủ tướng Chính phủ công nhận là Di tích lịch sử cấp Quốc gia vào năm 2011. Đến năm 2026, hiện vật tiếp tục được công nhận là Bảo vật Quốc gia – danh hiệu dành cho những hiện vật có giá trị đặc biệt tiêu biểu về lịch sử, văn hóa của đất nước.
Theo định hướng của địa phương, thời gian tới, Nghệ An sẽ tiếp tục gắn công tác bảo tồn bia Ma Nhai với phát triển du lịch sinh thái, du lịch cộng đồng và du lịch văn hóa, lịch sử miền Tây Nghệ An, góp phần quảng bá hình ảnh Con Cuông – vùng đất giàu truyền thống và đậm đà bản sắc văn hóa dân tộc.
Theo Quang An (Báo và Phát thanh, Truyền hình Nghệ An)